Otwarcie: 28.08.2026, godz. 18:00
Oprowadzanie kuratorskie: 29.08.2026, godz. 13:30
Promocja książki "Brak lasu" Martyny Miller i spotkanie z autorką: 29.08.2026, godz. 15:00
Wystawa czynna do 4.10.2026
Kurator: Kajetan Wójcik
Wystawa czynna do 4.10.2026
Alicja Dobrucka, Krzysztof Maniak, Martyna Miller, Katarzyna Szeszycka, Liliana Zeic, Nina Żabierek
Kurator: Kajetan Wójcik
Drzewa od wieków funkcjonują w kulturze jako symbole siły, schronienia, żałoby i odrodzenia. Wystawa Dębina, prezentowana w MOS – Miejskim Ośrodku Sztuki w Gorzowie Wielkopolskim od 28 sierpnia do 4 października 2026 roku, wykorzystuje ten archetyp, by opowiedzieć o doświadczeniach traumy, kryzysu, cielesności i potrzebie bliskości, jednocześnie podejmując refleksję nad językiem jako narzędziem kształtującym sposób postrzegania świata.
Punktem wyjścia projektu jest zarówno kulturowy archetyp drzewa, jak i jego miejsce w polskiej gramatyce. Nazwy drzew posiadają wyłącznie rodzaj męski lub żeński – dąb jest męski, brzoza żeńska – choć podział ten nie wynika z biologii, lecz stanowi kulturową projekcję utrwaloną w języku. Gramatyka przypisuje rzeczom płeć, a wraz z nią określone znaczenia i stereotypy: dąb kojarzy się z siłą, trwałością i autorytetem, brzoza z opiekuńczością i delikatnością. Dębina podważa ten porządek, inspirując się badaniami językoznawczymi wskazującymi, że rodzaj gramatyczny wpływa na sposób, w jaki myślimy o świecie. Tytuł wystawy, pochodzący ze staropolszczyzny i oznaczający las lub drewno dębowe, w rodzaju żeńskim staje się propozycją alternatywnego języka opisu rzeczywistości, wymykającego się utrwalonym hierarchiom i binarnym podziałom.
Zaproszone osoby artystyczne – Alicja Dobrucka, Krzysztof Maniak, Martyna Miller, Katarzyna Szeszycka, Liliana Zeic oraz Nina Żabierek – posługują się własnymi, pozagramatycznymi językami. Poprzez video, performans, tekst, rysunek i malarstwo podejmują tematy cielesności, żałoby, choroby, katastrofy ekologicznej oraz potrzeby redefinicji patriarchalnych modeli kobiecości i męskości. Zamiast utrwalonych znaczeń proponują doświadczenie oparte na zapachu, fakturze, pamięci i emocjach związanych z obcowaniem z naturą.
W Dębinie drzewo nie jest metaforą podporządkowaną językowi, lecz żywym, empatycznym bytem, od którego można uczyć się odporności, współzależności i odradzania po kryzysie. Wystawa proponuje spojrzenie na zranienie nie jako na definitywny koniec, lecz jako moment przemiany – podobnie jak złamane drzewo, które mimo blizn wciąż rośnie i wypuszcza nowe pędy. Staje się tym samym przestrzenią praktykowania empatii oraz refleksji nad relacjami między ludźmi i światem natury, zachęcając do poszukiwania nowych sposobów opowiadania o tożsamości, wspólnocie i trosce.
Kajetan Wójcik
Liliana Zeic, Osiemnaście choinek 2017-2019, obiekt (silikon, nić), 230 x 153 cm, fotografia barwna, 6,5 x 9 cm
Liliana Zeic, Tańczące owoce magnolii 2023, intarsja (fornir brzoza karelska i olcha czeczot), 87 x 53 cm
Martyna Miller, Zmaganie z serii Brak lasu 2018-2026, ceramika, drewno, wiechy śmiałka pogiętego, ok. 20 x 30 x 20 cm
Nina Żabierek, HODIE MIHI CRAS TIBI 2024, seria obiektów, materia organiczna (liście), wymiary zmienne
Nina Żabierek, HODIE MIHI CRAS TIBI 2024, seria obiektów, materia organiczna (liście), wymiary zmienne
Martyna Miller, Kobieta 1 z serii Brak lasu 2018-2026, malowany odlew gipsowy, świerk, zrębki, wysuszone kwiaty juki z ogrodu przy domu rodzinnym artystki, którego już nie ma, ok. 200 x 60 x 60 cm
Martyna Miller, Kobieta 1 z serii Brak lasu 2018-2026, malowany odlew gipsowy, świerk, zrębki, wysuszone kwiaty juki z ogrodu przy domu rodzinnym artystki, którego już nie ma, ok. 200 x 60 x 60 cm
Martyna Miller, Gabloty z serii Brak lasu Gabloty, 2018-2026, 3 gabloty przeszklone, drewno, szkło, ok. 120 x 70 x 30 cm każda
Martyna Miller, Gabloty z serii Brak lasu Gabloty, 2018-2026, 3 gabloty przeszklone, drewno, szkło, ok. 120 x 70 x 30 cm każda
Katarzyna Szeszycka, Bez tytułu (Drzewo) z serii Nocą będę opisywał słońca 2022, olej na płótnie, 205 x 173 cm
Liliana Zeic, Osiemnaście choinek 2017-2019, obiekt (silikon, nić), 230 x 153 cm, fotografia barwna, 6,5 x 9 cm
Nina Żabierek, ROUGUE ALLURE 224 2024, seria 6 fotografii cyfrowych, wydruk 50 x 70 cm, drewniana rama
Nina Żabierek, HODIE MIHI CRAS TIBI 2024, seria obiektów, materia organiczna (liście), wymiary zmienne
Martyna Miller, Zmaganie z serii Brak lasu 2018-2026, ceramika, drewno, wiechy śmiałka pogiętego, ok. 20 x 30 x 20 cm
Nina Żabierek, HODIE MIHI CRAS TIBI 2024, seria obiektów, materia organiczna (liście), wymiary zmienne
Liliana Zeic, Sosna z sześcioma rękami, 2020, performance delegowany, tekst, instalacja, wymiary zmienne
Martyna Miller, Gabloty z serii Brak lasu Gabloty, 2018-2026, 3 gabloty przeszklone, drewno, szkło, ok. 120 x 70 x 30 cm każda
Katarzyna Szeszycka, Bez tytułu (Mamut) z serii Nocą będę opisywał słońca 2023, olej na płótnie, 205 x 270 cm
Nina Żabierek, ROUGUE ALLURE 224 2024, seria 6 fotografii cyfrowych, wydruk 50 x 70 cm, drewniana rama
Liliana Zeic, Osiemnaście choinek 2017-2019, obiekt (silikon, nić), 230 x 153 cm, fotografia barwna, 6,5 x 9 cm
Martyna Miller, Zmaganie z serii Brak lasu 2018-2026, ceramika, drewno, wiechy śmiałka pogiętego, ok. 20 x 30 x 20 cm
Nina Żabierek, HODIE MIHI CRAS TIBI 2024, seria obiektów, materia organiczna (liście), wymiary zmienne
Liliana Zeic, Sosna z sześcioma rękami, 2020, performance delegowany, tekst, instalacja, wymiary zmienne
Martyna Miller, Gabloty z serii Brak lasu Gabloty, 2018-2026, 3 gabloty przeszklone, drewno, szkło, ok. 120 x 70 x 30 cm każda
Martyna Miller, Gabloty z serii Brak lasu Gabloty, 2018-2026, 3 gabloty przeszklone, drewno, szkło, ok. 120 x 70 x 30 cm każda
Katarzyna Szeszycka, Bez tytułu z serii Nocą będę opisywał słońca 2021, olej na płótnie, 225 x 200 cm
Katarzyna Szeszycka, Bez tytułu (Topole), z serii Nocą będę opisywał słońca, 2024, olej na płótnie, 203 x 240 cm
Martyna Miller, Kobieta 1 z serii Brak lasu 2018-2026, malowany odlew gipsowy, świerk, zrębki, wysuszone kwiaty juki z ogrodu przy domu rodzinnym artystki, którego już nie ma, ok. 200 x 60 x 60 cm